Τετάρτη
22
Νοεμβρίου
2017
Ανατ.: 07.23
Δύση: 17.04
Σελήνη
4 ημερών
Φιλήμονος, Κικιλίας, Βαλλεριανού και Τιβουρτίου μαρτύρων

Online χρήστες

Έχουμε 34 επισκέπτες συνδεδεμένους

Επισκέπτες σελίδας

http://www.hitwebcounter.com website
Τα "μαγερέματα"- Χυλοπίτες

kokkinorachi-xylopites

Σημαντικό ρόλο στην  διατροφή των Κοκκινοραχιτών έπαιξε η παρασκευή ζυμαρικών, «μαγερέματα» ή «αλευρομαγερέματα» όπως συνήθιζαν να τα αποκαλούν, με ντόπια αγνά υλικά από την παραγωγή τους, τα οποία ήταν νοστιμότατα  και  θρεπτικότατα και τα οποία ανέθρεψαν πολλές  γενεές σε δύσκολες εποχές φτώχειας και ανέχειας.

Κυρίως παρασκεύαζαν  χυλοπίτες, τραχανά, μακαρόνια και τριφτιάδες. Αυτήν την εποχή και μέχρι το τέλος του καλοκαιριού γινόταν η παρασκευή των χυλοπιτών. Ο τραχανάς συνηθίζεται να παρασκευάζεται  λίγο αργότερα  τέλη Ιουλίου αρχές Αυγούστου  ακόμα και σήμερα  με τον παραδοσιακό τρόπο γιατί απαιτεί λιγότερα χέρια   και   για τον οποίο θα αναφερθούμε  σε άλλο άρθρο.

 

 

kokkinorachi-xylopites

Από νωρίς οι νοικοκυρές συγκέντρωναν αυγά,  κρατούσαν το καλύτερο  σιτάρι,  ντόπιο  «ασπροσίτι» το οποίο άλεθαν στους νερόμυλους της περιοχής  παλαιότερα και στους κυλινδρόμυλους μεταγενέστερα.. Για τις χυλοπίτες το  αλεύρι κοσκινιζόταν από την προηγούμενη ημέρα της παρασκευής τους   με την ψιλή κρησάρα πολύ καλά,   για να καθαρίσει από τυχόν  πίτουρα η άλλα σώματα   και στην συνέχεια  έριχναν  τα αυγά, αλάτι  και φρέσκο γάλα.

Το  ζύμωμα  του μίγματος αυτού ήταν επίπονη εργασία, ήθελε πολύ  κόπο και μαεστρία ώστε να έρθει στην σωστή υφή του, αφήνοντας το να ξεκουραστεί μέχρι την επομένη  το πρωί, σκεπασμένο με ένα σεντόνι.

Η  παρασκευή τους ξεκινούσε  νωρίς το  πρωί. Η  νοικοκυρά του κάθε σπιτιού καλούσε νοικοκυρές   από τα άλλα σπίτια, κυρίως τις γειτόνισσες, για να την βοηθήσουν γιατί η εργασία αυτή απαιτούσε πολλά χέρια.

Ξεκινούσαν οι πλάστρες, οι οποίες καθισμένες κατάχαμα   και έχοντας περάσει τα ποδιά τους κάτω από τον σοφρά, παίρνοντας   κομμάτι- κομμάτι  από το  ζυμάρι,  σε σχήμα μικρής μπάλας   χρησιμοποιώντας  τον πλάστη και με λίγο αλεύρι,  άνοιγαν φύλλο το οποίο άπλωναν σε μέρος δροσερό και σε καθαρά σεντόνια  για να στεγνώσει.

 

kokkinorachi-xylopitesΑφού στέγνωνε  το φύλλο, το ξαναμάζευαν και το πήγαιναν σε άλλο σοφρά ή τραπέζι, το έκοβαν κατά μήκος του πλάστη  και έπειτα οριζόντιες λεπτές  λωρίδες. Τις λωρίδες αυτές, είτε τις άφηναν όπως ήταν και είχαν έτοιμα τα λαζάνια όπως τα γνωρίζουμε σήμερα ή  τα «λουριά»  όπως συνηθιζόταν να τα λένε παλαιότερα, είτε  έκοβαν τις στενές λωρίδες σε κυβάκια   έχοντας  τις χυλοπίτες στην κλασική τους μορφή.

Για να στεγνώσουν  εντελώς, οι νοικοκυρές τις άφηναν απλωμένες  για δύο έως τρεις μέρες και τις έβγαζαν μετά στον ήλιο προκειμένου να λιαστούν και να ξεραθούν εντελώς, σκεπασμένες με ένα σεντόνι για να μην χάσουν το κιτρινωπό τους χρώμα. Αφού είχε ολοκληρωθεί το λιάσιμο,  οι χυλοπίτες λιχνιζόταν  και αποθηκεύονταν σε καθαρές  πάνινες σακούλες για να αναπνέουν. Έτσι διασφάλιζαν  μια σημαντική τροφή για όλο το χρόνο.
Η διαδικασία παρασκευής των χυλοπιτών  με αυτό τον τρόπο στο χωριό μας  διήρκησε μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1990. Οι νοικοκυρές που γνώριζαν την τέχνη αυτή καλά  μεγάλωσαν και  κάποιες δυστυχώς, δεν είναι ανάμεσα μας.  Νέες  νοικοκυρές στο χωριό μας δεν υπάρχουν για να συνεχίσουν  και έτσι η παραδοσιακή αυτή διαδικασία τελείωσε. Τιμής ένεκεν θα αναφέρω ορισμένες «Πλάστρες»  που φημίζονταν  για την  γρηγοράδα τους και την μαεστρία τους στο άνοιγμα φύλλου όπως την Αντωνία Νικολοπούλου, Αγγέλλω Θανοπούλου, Δημήτρω Θανοπούλου και Λεμονιά Νικολοπούλου.  Να μην ξεχάσω ότι από αυτή την διαδικασία κερδισμένοι βγαίναμε και εμείς οι μικρότεροι, γιατί συνηθίζονταν  μερικά από τα φύλλα που άνοιγαν,  να γινόταν δίπλες, γλύκισμα εξαιρετικό και πολύ διαδομένο στο χωριό μας.
Σήμερα  οι λιγοστές νοικοκυρές του χωριού μας είναι σχεδόν υπερήλικες και   δεν μπορούν να παρασκευάσουν με αυτό τον τρόπο τα ζυμαρικά τους,  φροντίζουν όμως να συγκεντρώνουν  αγνά  υλικά από τα ζώα τους, τα οποία πάνε στα εργαστήρια παραδοσιακών προϊόντων που λειτουργούν στα γειτονικά χωριά   και  έτσι   καλύπτουν τις ανάγκες τους αλλά φροντίζουν και να εφοδιάζουν και τα παιδιά τους  που ζουν στην Αθήνα.
Δυστυχώς δεν έχουμε φωτογραφικό υλικό που  να αποθανατίζει  το παλιό τρόπο παρασκευής των χυλοπιτών  και έτσι θα περιοριστούμε στον σημερινό  τρόπο.

 

kokkinorachi-xylopites

kokkinorachi-xylopites

Εικόνες από εργαστήριο παραγωγής παραδοσιακών ζυμαρικών

 

kokkinorachi-xylopites

kokkinorachi-xylopites

 

 

Ο πρόεδρος του ΔΣ
Διαμαντόπουλος Γεώργιος

scroll back to top